تبليغاتX

دایره ای بر آب
جواد اسدیان




                                                                              جواد اسدیان

 

 

 

بـرای زنان و مردان شجاعی که قــدر قــدرتی

دژخیمان را به سخره گرفته اند و در خیابان­ها

تـن بــه تـن در کنــار یکـدیــگر، تهـمتن های

مبارزه و آزادی هستند.

 

 

 

در هياهوهای درهم خيابانی

در زلزله های دمی چند هزار مرگ وُ

ماتم های ناگهانی

که می کوبند هر باره

                        بی قرار

                                بر در

 

در هجومِ سپاه ِ لحظه ها

که باروهای بلندِ جان را     بی امان

بر خاک می افکند

وَ در گذرگاه هر خاطره

سری بر دار می کند

من

منِ تنها     تا با توام

                       تن هام

بسيار به بسياری

 

تا با توام

در ميدانِ پر شرارِ روز و نهانِ تيرۀ شب

از زمانم     سپری ست ستبر وُ

به دستم     جمجامی ست

وَ ابرم     در وادی حال

گر چه به خود می پيچاندم      باد

باز همان ابرم

که می بارم از خود وُ

 سيراب می کنم

هر شکافِ خالی خاموش را

جوباره ای

            رودی

روان    سوی دريای دور می کنم

 

تا با توام

در ولوِله های تندِ پشيمانی

وَ در ماتم های ناگهانی هر دم

 با تار و پود تو

                 باز

                   بود می شوم

گرمای مردادی در زمهريرِ جانگدازِ تدبير

                                                می شوم

تا با توام

هيچ حنظلی نيست    در برهوتِ وهم

که شيرين نيست

 

اين است چُنين من

تا با توام من

                شيرينی  اسطوره وُ افسانه ام



+ نوشته شده در  چهارشنبه دهم تیر 1388ساعت 13:9  توسط جواد اسدیان | 


 

                                                     رزا آویسلندر Rosa Ausländer

                                                     برگردان:  جواد اسدیان

 

چه کسی می گوید

مردی

در ماه می زید

 

ماه بانو

رخسارش

در حجاب است

 

ترک زنی

شبانه

گریخته

از حرمسرا

 

در روزهای

             سپری شده

کجاست

خانه ات



+ نوشته شده در  جمعه بیست و نهم خرداد 1388ساعت 1:31  توسط جواد اسدیان | 

 

 

                                                     رُزا آویسلِندِر  Rosa Ausländer

                                                     برگردان:  جواد اسدیان

 

 

من در جستجوی جزیره ای هستم

که در آنجا بتوان نفس کشید

و خواب دید

که انسان خوب است




+ نوشته شده در  دوشنبه هجدهم خرداد 1388ساعت 21:41  توسط جواد اسدیان | 


 

                              این شعر، سـرودۀ دوست از دست رفتـه ام،

                              رامین مولائی است  که اگر دِقش نمی دادند

                              و نمی مـردُوندندش، حالا حالا ها زنـده بود

                              و در کنار ما.                                    

                              من حـضـورش را هنــوز گـاهی در خـواب

                              احساس می کنـم و در بیـداری هـم ساعـتی

                              نیست کـه چهرۀ مهربانش را در قابِ خاطر

                              نبینم.                                             

                              نام و یادش گرامی باد!                                                                              


 

                                                                                   رامین مولائی

 


قاب عکسی است مرا از وطنم،

خون آلود،

بشکسته،

خالی مانده از تصویر

به مسیر شب و روز آویزان

                                هول انگیز.

 

هر شب و هر روز

دهشت خیز،

می درخشد ماهِ این یلدا

می دمد خورشید

بی فردا

منعکس

در قطره ای لبریز از توفان

تا ببارد باز این زنجیر

از خم مژگان

              در سکوت قاب.




+ نوشته شده در  یکشنبه دهم خرداد 1388ساعت 11:0  توسط جواد اسدیان | 



           جواد اسدیان

 

 

درِ خانۀ خندان­خردی قفل است

خانه ای دور     پشت کوه های بلند سال ها

پای اکنونی     خسته و سست است

با کلیدی در مشت

من اینجا مانده

                پشتِ حضور

در دورادستم




+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و هفتم اردیبهشت 1388ساعت 9:58  توسط جواد اسدیان | 



                                                                                    جواد اسدیان

 

 

 

نفرت می کند شرفِ شعر از بردن نام ناکسان

اگر چه روز این روزگار مثل شب سیاه ست

وین خورشیدِ من     غرقه در خانۀ غروب    

                                                  پنهان می شود  

پرهیز می کند این شعر

از غلتیدن در واژه خون خود    

شیون می کند از پژمردن در گلستانِ زیر خاکستر

از فسوسا دریغاهای سینه سوز     خلیده در ژرفای هر نگاه

از افتادن در سایه

از سکوت     در دامچاله های پشت رنگ

                                                 نیرنگ

               وحشت می کند

این شعرِ افتاده در دور     در غربت

از دور     از غربت

اگر چه می تپد نبضِ خاطر     بی قرار درتب

 

فانوس های ستاره     آخته از سقفِ بلند شب

می سوزند در صحاری تاریکی و کژدم

چونان تنور گداختۀ واژه در برهوتِ خار وُ سراب

 

غرور این شعر

دوری می کند از نام ناکسان

اگر چه روزِ این روزگار سیاه ست

 در غربتِ غروب وُ

 در لخته های سردِ یاد

 


+ نوشته شده در  یکشنبه سیزدهم اردیبهشت 1388ساعت 20:14  توسط جواد اسدیان | 




                                                                                    جواد اسدیان

 

 

 

سایه هایی که تا به لاهوت قد برمی کشند

می ربایند مرا از من     در شب

وَ من می جویم    

                 می جویم    

وَ می خوانم مرا

با واژگانی تاول زده وُ تار    

                              در دهانی تاریک…




+ نوشته شده در  چهارشنبه دوم اردیبهشت 1388ساعت 14:39  توسط جواد اسدیان | 


                                                                                        جواد اسدیان

 

 

پاییز روزگار وُ

قطره های باران

می چرخند گرداگردِ دایرۀ بستۀ آب

تا بی نهایتِ رام

 

پاییزتماشایی ام

برگ ریز سبزای خود

بر خاک وُ بر هیچ



+ نوشته شده در  سه شنبه هجدهم فروردین 1388ساعت 17:18  توسط جواد اسدیان | 



برای افسانه

                                                                  پاول سلان  Paul Celan

                                                                  برگردان:   جواد اسدیان

 

سنگ.

آن سنگ، که در هوا دنبالش می کنم.

چشم تو، چنان کور که سنگ.

 

ما

دست بودیم،

ظلمات را خالی کردیم،

واژه ای  که از تابستان فراز آمد،

یافتیم:

گل.

 

گل ـ کورواژه ای.

چشم تو و چشم من:

در تلاشند

برای آب.

 

رویش.

جداره، دلادل

بدانسو ورق می خورد.

 

چونان این، واژه ای هنوز، و چکش ها

تاب می خورند در فضا.



+ نوشته شده در  یکشنبه دوم فروردین 1388ساعت 15:34  توسط جواد اسدیان | 



                                                                                    جواد اسدیان

 

نُت آرام بهاری بر هر چه تازه و سبز

چنگِ روحانی باران     

چهچۀ آب در نای رود

عشرتِ شکفته در سرود

باز روز سرور وُ آتشِ پاکی ست

باز خجسته

شورِ سبزِ نوروزی ست



+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و دوم اسفند 1387ساعت 9:2  توسط جواد اسدیان | 



                                                                                    جواد اسدیان



در خطوط مغلوب و گسسته

طعم گَسِ افسوس

حکایتی از دوست و     قلمی شکسته



+ نوشته شده در  جمعه نهم اسفند 1387ساعت 11:45  توسط جواد اسدیان | 
                                                                        

                                                                             

                                                                                      جواد اسدیان 

                                                                      آدینه، ششم فوریه 2009

 

 

حضور خلوتِ مرگ

تأملی کوتاه بر واپسین روزهای رامین مولائی، سینماگر برجسته و یکی از پیشکسوتان سینمای مدرن ایران

 

 

هر گاه رامین، مدیدی زنگ نمی زد، خیالم راحت بود که با اعصاب راحت به کار وبلاگ هایش می رسد. چند سال آخر را به نوشتن روی آورده بود. جز به ندرت و به ضرورت از سینما و جهان فیلم سخن نمی گفت. خاطره هایش، بویژه  با سهراب شهید ثالث چنان دور و تلخ بودند که طبع شوخ رامین جایی برای بازگویی در بارۀ فیلم و سینما نمی گذاشت.

چند شعری هم سرود که نشان از قریحه ای سرشار و نگاهی ژرف و پربار داشتند. اندک شعرهایش مانند دوربینش تأثیری درازمدت بر ذهن می گذاشتند؛ شعر " قاب عکس" او را یک بار دیگر بخوانید تا ببینید که در این باره به بیراهه نرفته ام. 

 

روزی به اشاره گفت که جواد من هم چند شعر سروده ام و به شتاب از آن گذشت. و شعرش را که دیدم، دیگر فرصتی پیش نیامد تا با او صحبت کنم. مدتی، پیش از آنکه رامین مولائی چشم بر این جهان فروبندد، یعنی چند هفته پیش از این، در مراسم یادبودی که محمد پاسدار برای مادرش برگزار کرد، رامین را دیدم. متن کوتاهی را که برای آن شب، تهیه کرده بودم، خواست که بی درنگ منتشر کند. از بازی های تلخ سرنوشت این است که  من، امروز باید در همان محل، در مراسم یادبود خود او شرکت کنم. تصورش حتا، اندوهگینم می کند.

آن شب، با هم برگشتیم. ما، نزدیک یکدیگر زندگی می کردیم؛ در محلۀ شارلوتنبورگ برلن. در راه می گفت: جواد نگاه تو به مرگ چنان انسانی و زیباست که ترس از این هیولا را از میان می برد. خواست که متن را برایش ایمیل کنم و همان شب آن نوشتۀ کوتاه را برد روی وبلاگ ها و تارنماهایی که می شناخت.

پریشب، چهارشنبه، چهارم فوریۀ 2009، با دوستانمان در اتحادیۀ Stop the Bomb  در فیلمبونۀ برلن، جلسه ای در اعتراض به حضور فیلم تبلیغی برای احمدی نژاد با عنوان " نامه هایی به رئیس جمهور" ساختۀ لوم Lom  کارگردان و مستندساز کانادایی - چک برگزار کردیم. این فیلم با دلالگی کُسلیک، مدیر جشنوارۀ فیلم برلن، در پنجاه و نهمین جشنوارۀ برلیناله به نمایش درمی آید.

در آنجا، در بارۀ جایگاه هنری و کار رامین ، کوتاه سخن گفتم.

آرمان نجم، فیلمی از عکس های رامین تهیه کرده بود که به نمایش درآمد، چنانکه فیلم دیگرش در پیوند با قتل زهرا کاظمی نیز تحسین همگان را برانگیخت. این روزها قرار بود که در پی دادخواهی اشتفان کاظمی، دادگاهی در کانادا علیه رهبران مسلمانِ حاکم بر ایران، آغاز به کار کند. نمی دانم کار به کجا کشیده شد و به کجا کشیده خواهد شد!؟ آنچه را که پریشب به اشارت بیان کردم، امروز نیز، در مراسم بدرود با رامین بازخواهم گفت و در فرصتی مناسب تر، به تفصیل خواهم نوشت.

چند روز پیش از درگذشتش، نزدیکای نیمروز، رامین زنگ زد. از لحن سلام و احوالپرسی، زود دریافتم که رامین باز دچار التهاب تازه ای شده است و در رنجی روحی، سرگردان و پریشان است. به دشواری می توانست سخن بگوید و به سختی می توانست دم و بازدمش را مهار کند.

گفتم: "رامین جان کمی آرام باش، اینطوری خودتو از بین می بری!"

من عصبیت های رامین را بارها تجربه کرده بودم و بارها دیده بودم که پس از مدت کوتاهی، بر خود مسلط می شد و چه بسا از مخاطبش پوزش هم می طلبید؛ بویژه اگر که آن شخص در ذهن پیچیدۀ رامین جایی را به عنوان دوست، به خود اختصاص داده بود!

 این بار، چند دقیقه ای گذشت تا توانست آنچه را بر او رفته بود، بازگوید.

گویا، همان روز وکیل یک شخصی، نامه ای برایش فرستاده بود و از او خواسته بود که در دو روز آینده، مقاله ای را که در یکی از وبلاگ هایش بازانتشار داده بود، حذف کند و اگر درست به خاطرم مانده باشد؛ گویا درخواست شده بود که از این آدم پوزش نیز بخواهد.

نخست، چند دقیقه ای به درازا کشید تا نام احقری به یادش آمد. می گفت: " ابقری، عبقری، غریبی و ..."

در وبلاگش هم نتوانستم از طریق جستجوگر، با نام هایی که می گفت، کسی را پیدا کنم.

آشفته شده بود که دو روز، وقت زیادی نیست و فرصتی نخواهد بود که از طریق وکیل کاری بکند.

گفتم: "رامین جان! دوست عزیز و نازنینم! چرا اینقدر پریشان شده ای؟ حرف وکیل که حکم دادگاه نیست. او برای موکلش جامه درانی می کند. پیشنهاد می کنم چند خط نامه برای وکیل این آدم بنویس و یک روز هم فرصت بده که اگر در طی روز آینده ردیه ای بر آن مقاله دارند، بفرستند تا بنا بر قانون مطبوعات در همان وبلاگ درج شود. چنانچه در یک روز اقدامی نکردند، اخطار بده که مسئله از نگاه تو منتفی ست. وقت دادن که کاری ندارد. در همین رابطه ها بود که لطیفه ای را برایش تعریف کردم. قاه قاه به خنده افتاد و تکرار می کرد که همین الان آنرا برای Charlin، همسر فرهیخته و مهربانش، تعریف خواهد کرد.

 

وعده داد که همین کار را هم بکند، یعنی نامه ای برای وکیل آن آدم بفرستد تا اگر خبری شد و قضیه خاتمه نیافت، بتواند با فرصت کافی، وکلیش را در جریان بگذارد. وقتی آرام شد، در میان صحبت، نام آن آدم را به یادآورد و توضیح بیشتری هم داد. گفت جواد جان این آدم، احمد احقری است و او همان کسی است که در بارۀ کنفرانس جهانی برلن در ماه مه گذشته، تو و دیگرانی را که در آنجا سخنرانی کرده اند، با عنوان جنگ طلب و این مزخرفات متهم کرده است. یک مقاله نویس هم بر نوشتۀ احقری در یک تارنمای دیگر، خرده گرفته و او را از "وابستگان وزارت اطلاعات" رِژیم به شمار آورده است. من در شگفت بودم که چرا آقای احقری از همان نویسنده و از همان تارنما شکایت به فاضی نبرده است. یکی در گوشه ای از این کرۀ خاکی کاری کرده است، در گوشۀ دیگری، گریبان کس دیگری را پاره می کنند.

 

گنه کرد به بلخ آهنگری، به شوشتر زدند گردن مسگری.

 

پس فردایش، رامین باز زنگ زد. من به همراه برخی دوستان، نگرانش بودیم. یک بار هم، از کافه بالزاک زنگ زدیم که بیاید و بنشینیم و قهوه ای بنویشیم. اما نه وقت داشت و نه آرامش.

وقتی دوباره زنگ زد، تنین صدایش، زنگ عجیبی داشت و واژه ها را نمی توانست به درستی ادا کند. توضیح داد که با شریک و همکار احمد احقری تماس گرفته و از وی خواهش کرده است که واسطه شود و دوستانه، پیشامده را حل کنند. گویا، وی طفره می رود و نمی پذیرد.

رامین به خود می پیچید و درنمی یافت چرا دستی را که به آشتی دراز کرده است، جز به خواری نمی خواهند؟!

همه می دانستند که رامین به سادگی و سر هیچ و پوچ برافروخته می شد و گُر می گرفت. می سوزاند و می سوخت. هنوز هم نمی دانم که رامین با توجه به خوی و منش خود، چه نیازی به چنین دوستی هایی داشت! هر چه از این دوستی ها دید، بی آنکه بخواهم در بارۀ کسی داوری بکنم، جز زیان نبود و نبود و نبود.

گله داشت که وقت و فرصت زیادی ندارد و با ادارۀ هفت وبلاگ، نمی تواند  و نمی خواهد خود را دچار وکیل و دادگاه و تنش های ناشی از این جریان بکند. راست بود. وقت نداشت. اما واقعیت این بود که رامینِ مبارز و  اهل جدال و جدل، دیگر توانی نداشت؛ چرا که نیروی بسیاری را صرف غلبه بر بیماری سرطانش کرده بود.

من می دانستم که ناتوانی، اعصابش را بر باد داده و زمینگیرش خواهد کرد. با وکیل احقری هم تماس گرفته بود و شکایت کرده بود، دو روزی را که برای پاسخگویی تعیین کرده اند، کم است و نمی تواند قانونی از خود دفاع کند. وکیل هم پاسخی درخور، گویا نداده است. هنگامی که مقاله مورد نزاع را خواندم، به این نتیجه رسیدم که با آن نوشته، کسی به فرجامی حقوقی دست نخواهد یافت. در این میان تلاش بسیار کردم که او را آرام کنم. می دانستم نمی توانم.

 

آخرین دقیقه های روز دوشنبه، بیست و ششم ژانویۀ 2009 سپری می شدند. مانند هر شب، وبلاگ هایش را روزآمد کرده بود و برای یاری و راهنمایی گرفتن در بارۀ شکایت احقری با دوستی تماس تلفنی گرفت. شب از نیمه گذشته بود و نخستین دقیفه های روز بیست وهفتم ژانوبه، آغاز شده بودند که در میانۀ گفتگو دچار عارضه ای ناگهانی می شود و ناتمام گفتگو را رها می کند. و لحظه هایی بعد، چشم بر این جهان فرومی بندد. هنگامی که دکتر از راه می رسد، مرگی که می توانست اتفاق نیفتد، شوربختانه زندگانی رامین را دیگر، درنوردیده بود. 

 

رامین مولایی تلاش بسیار کرد که با تسلط بر خود، محیط پیرامونش را و پیوندهای دوستی خود را سرشار از ارزش های انسانی کند. اما فضای موجود، مجالی به او نداد.  هر بار، با تجربه ای تلخ تر و زخمی ژرفتر به گوشۀ خلوت خود می رفت و می سوخت و می ساخت. بارها توانستم او را آرام کنم و سهم و نقش خود او را در ایجادِ پیشامدها، برایش برجسته کنم. اگر چه من از رامین جوانترم، اما او بی آنکه بخواهد تمجیدی از من بکند، می گفت: جواد جان تو مانند پدر بزرگ من هستی! عقلت، منطق پختۀ پدر بزرگم را دارد.

من هر بار به هنگام چنین درگیری هایی، آموخته بودم که کودک درون رامین را مخاطب قرار دهم؛ کودکی آرام و عزیز و با هوش و دوست داشتنی. در چهرۀ آن کودک، رامین را می دیدی که روزی روزگاری سینماگر جوانی بوده است که در کنار فدریکو فلینی، حضور او را دریافته است. کارهای سینمایی رامین را باید ببینیم تا بتوانیم کسی را بشناسیم که هرگز از هنر خود سخن نگفت. 

 

گوشه ای از کارنامۀ هنری رامین مولائی

1. رقص مرگ

فیلم تجربی

نویسنده، کارگردان و تکنیک: رامین مولایی

برندۀ مدال بُرنز در جشنوارۀ بین المللی نیویورک در سال 1975

برندۀ مدال نقره در جشنوارۀ ویرجینیا ایسلند در سال 1975

 

2. بایرز دورف، امروز

 فیلمی در بارۀ صنعت 1975

دوبله به چهارده زبان

 

3. فیلم تبلیغی

کارگردان و فیلمبردار: رامین مولایی

برندۀ مدال نقره در جشنوارۀ بین المللی فیلم و تلویزیون نیویورک  در سال 1977

 

4. فیلم سریال- تبلیغی

کارگردان و فیلمبردار: رامین مولایی

برندۀ مدال برنز در جشنوارۀ بین المللی فیلم و تلویزیون نیویورک در سال 1977

 

5. فیلم سریال- تبلیغی

کارگردان و فیلمبردار: رامین مولایی

برندۀ مدال برنز در جشنوارۀ بین المللی فیلم و تلویزیون نیویورک در سال 1978

 

6. خانۀ یک جوان در آلمان

فیلم سینمایی

فیلمبردار: رامین مولایی

 

7. تی. وی  تِنوسیان واکوواسکو  T.V. Tenussian Vacuvasco

فیلم سینمایی سال 2000-1999

کارگردان: داریوش شکوف

فیلمبردار: رامین مولایی

 

ادامۀ این فهرست را از نوشتۀ دوست گرانقدرم، بصیر نصیبی،برگرفته ام.

 

1. درغربت In Der fremde 

فیلمنامه: سهراب شهیدثالث، هلگا هورز. مدیر فیلمبرداری: رامین مولایی. دستیار فیلمبردار: ولفگانگ کنیجی. ، 1354/ 1975.

برنده ی جایزه منتقدان بین‌المللی Fipreci جشنواره برلین، مورد تحسین دفتر بین‌المللی فیلم و داوران فیلم Evanglish. نمایش در جشنواره‌های لندن، تهران و شیکاگو.

2. بلوغ (زمان بلوغ (Reife Zeit 

فیلمنامه: سهراب شهیدثالث، هلگا هوزر. فیلمبردار: رامین مولایی. محصول آلمان فدرال، 1976.

برنده جایزه هوگوی نقره از جشنواره شیکاگو، تحسین هیأت داوری جشنواره‌ لوکارنو، نمایش در جشنواره‌های تهران و لندن.

3. تعطیلات طولانی لوته ایزنر Die Langen Ferin der Lotte Eisner

فیلمنامه: شهیدثالث. فیلمبردار: رامین مولایی. سیاه‌وسفید، 16 میلیمتری، 60 دقیقه. محصول مشترک فرانسه و آلمان، 1979.

نمایش در جشنواره‌های کن و لندن، افتتاحیه جشنواره مینیاپولیس و دریافت جایزه‌ی ویژه از سینماتک انگلستان.

4. نظم Ordnung

تهیه‌کننده: مارتن ناگه. فیلمنامه: شهیدثالث،. مدیر فیلمبرداری: رامین مولایی.

5. آنتون پ. چخوف: یک زندگی Anton P. Tschechow: Ein Leben

فیلمنامه: شهیدثالث و پیتر اوریان. فیلمبردار: رامین مولایی. 16 میلیمتری، رنگی، 97 دقیقه. محصول مشترک آلمان فدرال و شوروی. 1981 (با همکاری کانال‌هایSFB  SWF, WDR و شرکت‌های تهیه فیلم Provodis و (Creative. 

6. اوتوپیا Utopia

تهیه‌کننده: شبکه تلویزیونی ZDF. فیلمبردار: رامین مولایی. رنگی، 35 میلیمتری، 198 دقیقه. محصول آلمان فدرال، 1982.

تنها فیلم آلمانی بخش مسابقه‌ی جشنواره برلین 1983. برنده‌ی جایزه‌ی تلویزیونی آکادمی هنرهای تجسمی آلمان، 1983.

7. گیرنده‌ی ناشناس Empfanger Unbekannt

تهیه‌کننده: شبکه‌های ZDF و CrdativeAge.. فیلمبردار: رامین مولایی.

8. درخت بید Der Weidenbaum 

تهیه‌کننده: رادیو برِمِن و اسلواکی فیلم. (بر اساس داستان کوتاهی به همین نام از آنتون چخوف). فیلمبردار: رامین مولایی. 1984



+ نوشته شده در  شنبه نوزدهم بهمن 1387ساعت 17:37  توسط جواد اسدیان | 



                                                                                       جواد اسدیان

 

به پایان رسیده است راه

وَ درمی یابم تازه باز

که در تمام درازای راه به گرد خویش چرخیده ام

دشمن دیده ام

لانه کرده در خنده ها     نفرت دیده ام

بر پُل باریک عشق از دّره های ژرفِ آه

                                                گذشته ام 

اندوه تمام راه را با خود برده ام

بارها در تردید مرده ام

در غبار تقدیر

مشعل معرفت را روشن دیده ام

و در پایان این راه دور

دیده ام به دور خود     چرخیده ام

به پایان راه خویش

                     باز   

                        سررسیده ام

    

+ نوشته شده در  دوشنبه هفتم بهمن 1387ساعت 12:1  توسط جواد اسدیان | 

 

                                                                                      جواد اسدیان

 

آخوند مطهری به هرآنچه رنگ و نشانی از ایران و ایرانی داشت، نفرت می ورزید، بسان دیگر آخوند های ریز و درشت. نامربوط های او را در بارۀ شاملو و حافظ خوانده بودم و امروز که به سخنان وی می اندیشم، سخت در شگفتم که چرا در همان روزگار کسی پیدا نشد بر این بیهوده گویی ها خرده ای بگیرد! پسینتر بر من روشن شد که روشنفکر چپ، آخوند را در مبارزه با "سرمایه داری و امپریالیسم" همراه و همرای و در جبهۀ خود می پنداشت؛ همچنانکه کم و بیش می پندارد و روشنفکر راست که دستگاه دولتی را نیز در دست داشت، آخوند را کم و بیش موجود مفیدی می انگاشت که می تواند در نفی اندیشه های سوسیالیستی، بر ماتریالیسم دیالکتیک آبکی، ردیه های آبکی تر تقریر کند. آنان غافل بودند که آخوندِ مسلمان، سری بر تن روشنفکر چپ و راست نمی خواهد. 

در تارنمای "ایران ب ب ب" بخشی از نوشته های پریشانِ آخوندی شیفتۀ مطهری را دیدم که مانند نوشته های این شیخ ایران ستیز، پر از دشنام به فردوسی بزرگ بود. شاعر فرزانه ای که از هزار و چند سد سال پیش، خواب از چشم این تازی­زدگان ربوده است. این آخوندِ تنگ چشمِ دهن دریدۀ وقیح در کتابی با عنوان "نور ملکوت قرآن" می گوید: 

"فردوسی‌ با شاهنامۀ افسانه‌ای‌ خود كه‌ كتاب‌ شعر (يعني‌ تخيّلات‌ و پندارهايی شاعرانه‌) است‌ خواست‌ باطلی‌ را در مقابل‌ قرآن‌ عَلم‌ كند؛ و موهومی‌ را در برابر يقين‌ بر سر پا دارد. خداوند وی‌ را به‌ جزای‌ خودش‌ در دنيا رسانيد، و از عاقبتش‌ در آخرت‌ خبر نداريم‌."

فردوسی با شاهنامه اش توانست منش ایرانی را از دستبرد اسلام پاس بدارد و چیستی و کیستی ما ایرانیان که در حوزۀ نفوذ اسلام، تافته ای جدابافته است، بی تردید وامدار کار سترگ اوست. بعدها بود که نظامی عروضی بر فردوسی دروغی بزرگ بست که وی، شاهنامه را برای مقداری صله سروده که گویا قرار بوده است محمود غزنوی بپردازد. این جعل تاریخی تا کنون همچنان تکرار می شود؛ حال آنکه نه محمود را با ابوالقاسم فردوسی کار ی بود و نه فردوسی را با او نسبتی و نزدیکی. این شیخ هم همان ترهات را نشخوار می کند، اما نه برای پرتو افکنی بر زاویه های تاریک تاریخ، بلکه برای دشنام گویی به فرهنگ ایران و ایرانی و تحریف وقیحانۀ بزرگان این سرزمین.

محمد تقی بهار که از خشم آخوند مسلمان و از دیدگاه کین توزانۀ او به شاهنامه و فردوسی آگاهی داشت، پیشاپیش تکلیف آخوندهایی مانند مطهری را که جانِ سخن را آلوده اند، تعیین کرده است. به سرودۀ بهار توجه کنید تا بتوانید نسبت آن را با نوشته های این آخوند ایرانی ستیز، بسنجید:

 

عیب بر شهنامــه و گـوینـــده اش هـرگــز نکــرد

جز کسی کش نیست عقل از وَصنتِ نقصان بری

 

هم از بهار است که می گوید:

 

شاهنامه هست بی اغراق قرآن عجـم

رتبــۀ دانای تـوسی رتبـۀ پیغمبـــری

 

مطهری تا توانست بر فردوسی و بزرگان ایران تاخت و تلاش بسیار هم کرد که حافظ را  ملاخور کند؛ به معنای دقیق این مفهوم. برادر دیگر این آخوند که انقلاب فرهنگی و بستن دانشگاه های یک کشور از دستاوردهای ننگین اوست، کوشش کرده و می کند که نه تنها حافظ را ملاخور کند، بلکه مولوی را نیز در باتلاق تفکر اسلامی از معنا خالی کند. مولوی می گوید که مثنوی دارای پوسته ای است و دارای هسته ای. سروش به این پوستۀ اسلامی که برای عوام است، چنگ انداخته تا تمام اندیشۀ مولوی که از اندیشه و فرهنگ ایرانی سیراب شده است، در پرده بماند و در پردۀ پندار بپوسد. مولوی در بارۀ عطار نیشابوری می گوید:

 

هفت شهر عشق را عطار گشت

ما هنوز اندر خم یک کوچه ایم

 

و یکی از شهرهای هفتگانۀ عشق ، شهری است که عطار در آن به بانگ بلند، اعلام می کند:

 

مسلمانان من آن گبرم که دین را خوار می دارم

مسلمــانـم همــی خــواننــد و مـن زنار می دارم

ببستــم خــانقـــه را در، در میــخــانــه بگشودم

ز می من فخر می گیرم ز مسجد عار می دارم


همۀ اسلام ستیزی عطار در اثبات این امر است که هستۀ هستی و بودِ انسان، ورای کفر و دین و برداشت های انسان ستیزانۀ اسلامی ست؛ یعنی همانی که مولوی در باب انسان- خداییِ انسان می گوید:

 

پس به صورت عالم اصغر تویی

پس بـــه معنــی عـالم اکبـر تویی

 

کفر و دین مرکز هستی و هستانه نیست. گوهر انسان و وجود اوست که باید مورد توجه قرار بگیرد و از آرایه ها و پیرایه های اسلامی پالوده شود.

امید که روشنفکران سکولار با هر دیدگاه و با باور به هر ایدئولوژی  انسانی و خردپذیر، ببینند که آخوند برای نابودی ایران و ایرانی عزمش را جزم کرده است. نمی توان و نمی باید که چشم و دل را بست و آسوده بر کناری رفت. امروز، بخش بزرگ جامعۀ شهری به دنبال منش گم کردۀ خود است و دریافته است، آخوند آنرا از وی ربوده و در پی نابودی تمام عیار آن است. اینک گنجینۀ فرهنگ ایران بیش از هر زمان دیگر در برابر دیدگان ماست. آنرا ببینیم و دریابیم. 

 

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و چهارم دی 1387ساعت 14:50  توسط جواد اسدیان | 



                                                                                       جواد اسدیان

 

وزن و قافیه دامی ست در شعر که شاعر را در سطح می ‌گذارد. سراینده از آنجا که متأثر از وزن و بویژه قافیه، یعنی، متأثر از فن و صنعت است، بسا که از دریافتِ " آنِِ " شعری غافل می ‌ماند. شعر مقفی، راهِ به ژرفا را مسدود می ‌کند. خواننده، وزن و قافیه را می ­نیوشد و می ‌بیند و می ‌پندارد شعر می ‌فهمد.

وزن و قافیه، او را آلودۀ عادت می ‌کند و واژه را نیز از مرتبتِ اعلای خود فرود می ­آورد. از این است که وزن و قافیه، آنگاه که تحمیلی بر شعر است،  سنت پرور و سنت گراست.

معدودی از شاعران قافیه پرداز هستند که مانند حافظِ بزرگ، وزن و قافیه در شعرشان حضوری نامرئی دارند. خواننده، تنها شعر را درمی ­یابد و وزن و قافیه را در سایه روشن ذهن احساس می کند. در شعر حافظ، وزن و قافیه، شناسۀ شعر نیستند، بلکه اموری عَرضی و ثانوی هستند و واژه نیز، در جایگاه والا و اهورایی خود قرار دارد.



+ نوشته شده در  جمعه سیزدهم دی 1387ساعت 19:53  توسط جواد اسدیان | 
 

 

 

                                                                                       جواد اسدیان

 

بر خاک دایره­ ای کشید

وَ بر تلی از خاکستر

نوشت نور     خُل

به دنبال نور بود     که سوخت در این بساط وُ

تلی از خاکستر شد

در دایره­ ای بر خاک     خُل

 

 

+ نوشته شده در  شنبه سی ام آذر 1387ساعت 9:12  توسط جواد اسدیان | 


                                                                                     جواد اسدیان

 

 

بيدار که می شوم

جز از حيرت نيست در کنارم

وَ هوايی خاکستری     که راه ديده و دل را می بندد

با اين حال بايد برخاست

وََ به منظوری که هيچ معلوم نيست

روز را بايد پذيرا شد     با زمين دور خود چرخيد

در ميان ثانيه ها زيست

از آهنگ کوبه هاشان سرسام گرفت

 

آری بايد برخاست

وَ به شکرانۀ بودن     شاشيد

دست و رو را شست     قهوه ای داغ نوشيد

به کسی زنگی زد

از لحن صدا     نوع رابطه را جوييد

يا بايد خنديد

يا تا آنسوی خط     تا آنسوی ترديد بايد رفت

بايد رفت

تا به صدايی که تفسير صريح سکوت است

در فضايی دود اندود

وَ هوايی از چند و چون قرن     خاکستری

 

جز از حيرت نيست در کنارم

قهوه ای سرد بر ميز وُ

انبوهی کاغذ

که موريانه های واژه     ويران کرده اند

واژه

واژه مأمور بی معنایی است

مأمور و خيره سر

بايد رفت و زود خوابيد

بايد خوابيد

وَ اگر بختی بود    خوابی ديد



+ نوشته شده در  چهارشنبه سیزدهم آذر 1387ساعت 23:59  توسط جواد اسدیان | 
 

 

                                                                                                                 جواد اسدیان

 

هرگز

وَ کویری هزاران ساله در پس وُ

             در پیش

هرگز

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم آذر 1387ساعت 17:33  توسط جواد اسدیان | 
 

 

 

                                                                                                      جواد اسدیان

 

در کوچه ای خلوت

زیر نور سردِ مهتابی

مردی سرما زده و     سودایی 

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و نهم آبان 1387ساعت 2:15  توسط جواد اسدیان | 
 

 

                                                                                         جواد اسدیان

 

قطره ای

چکیده از چشمِ ماه

انجمادِ خون در همیشه

وَ سایه ‌ای در دوردست

 که در پردۀ

             دیگری است

دیگری است

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و دوم آبان 1387ساعت 17:33  توسط جواد اسدیان |